Karabük’te Cuma Pazarı’nda tezgâh açan pazarcı esnafı, peş peşe gelen akaryakıt zamlarından dert yandı. Motorin fiyatlarının 100 TL’yi aşmasıyla birlikte ürünlerin pazara taşınma maliyetlerinin arttığını belirten esnaf, “Ürüne zam yaparsak vatandaş alamıyor, yapmazsak biz kazanamıyoruz. Biz mazota çalışıyoruz” dedi.
Karabük’te özellikle haftalık pazar alışverişini tercih eden vatandaşlar için Cuma Pazarı yine yoğun bir alışveriş noktası olurken, bu hafta tezgâhlarda fiyatlardan çok maliyet hesabı konuşuldu. Pazarcı esnafı; mazot, nakliye, işçilik, poşet ve günlük giderlerin üst üste geldiğini belirtirken, vatandaşın alım gücünün sınırlı olması nedeniyle her maliyet artışını etiketlere yansıtamadıklarını söyledi.
Karabük’ün işçi ve emekli ağırlıklı hane yapısında pazar alışverişinin önemli bir gider kalemi olduğunu belirten esnaf, bir yandan müşteriyi kaybetmemek, diğer yandan artan maliyetleri karşılamak arasında kaldıklarını ifade etti.
“Karabüklü vatandaş alamıyor, biz de kazanamıyoruz”
Pazarcı esnafına göre sorun yalnızca ürünün satış fiyatından ibaret değil. Ürünün tedarik edilmesi, araca yüklenmesi ve Karabük’e getirilmesiyle birlikte mazot maliyeti doğrudan tezgâha yansıyor.
Bir esnaf, “Mazot yüksek. Mallar ucuz ama satılmıyor. Malı ucuz alıyoruz fakat piyasada hareket yok. Her gün zam geliyor. Bugün kalkıyoruz, yarın ayrı fiyat. Bunun altından kalkamıyoruz” dedi.
Esnaf, fiyatları yükselttiğinde Karabük’te vatandaşın alışveriş miktarını düşürdüğünü, fiyatı sabit tuttuğunda ise artan maliyetin kendi kazancından çıktığını söyledi.
Cuma Pazarı’nda hesap değişti: “Yaktığın mazota değmiyor”
Pazarcılar, ürün fiyatlarının arz ve talebe göre de değiştiğini belirterek, bazı ürünlerde yaşanan bolluğun fiyatları düşürdüğünü ancak bunun her zaman esnaf için avantaj anlamına gelmediğini ifade etti.
Bir esnaf, “Bazen mal çok yüksek olur, piyasada bulunmaz. Tüccar gelir, hepsini alır, gidersin yerinde yok. Bazen de mal çok olur, kimse almaz, ortada kalır. Getiriyorsun, satılmıyor. Yaktığın mazota değmiyor” diye konuştu.
Esnafın anlattığı tablo, Cuma Pazarı’nda ürünün tarladan veya üretim noktasından çıkıp Karabük’teki tezgâha ulaşmasına kadar oluşan taşıma maliyetinin önemini bir kez daha ortaya koydu.
“Geçen hafta da aynı fiyata sattım”
Pazarcı esnafı, artan maliyetleri tamamen ürün fiyatlarına yansıtmadıklarını belirterek, bazı ürünlerde haftalar geçmesine rağmen satış fiyatını değiştirmediklerini söyledi.
Bir esnaf, “Geçen hafta da bunu 20 liraya satıyordum, bu hafta da 20 liraya satıyorum. Ama iki-üç hafta önce buraya getirirken 3 lira mazot yakıyorsam şimdi 5 lira yakıyorum. Sattığım ürünün fiyatı yine aynı” ifadelerini kullandı.
Esnaf, aradaki farkın doğrudan kârdan gittiğini belirterek, “Pazarcıda kâr marjı olayı bitti” sözleriyle içinde bulundukları durumu özetledi.
Karabük’te pazar alışverişinin hesabı zorlaşıyor
Cuma Pazarı’nda alışveriş yapan vatandaşlar açısından ise temel mesele, aynı bütçeyle daha az ürün alabilmek. Esnaf, vatandaşın fiyat karşısında daha fazla karşılaştırma yaptığını ve ihtiyaçlarını öncelik sırasına koyarak alışveriş yaptığını belirtiyor.
Pazarcılar, mazotun yanı sıra poşet, yemek, çay ve işçilik gibi günlük giderlerin de arttığını ifade ederek, “Biz eve ekmek zor götürüyoruz şu anda” dedi.
Karabük Cuma Pazarı’nda esnafın ortak beklentisi ise maliyetlerin kontrol altına alınması ve hem pazarcının hem de vatandaşın nefes alabileceği bir ortam oluşması.
