Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından hazırlanan “Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik”, Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Yeni düzenlemeyle birlikte konut arzının artırılması hedeflenirken, inşaat sektörünü yakından ilgilendiren birçok yeni uygulama da hayata geçirildi.
Yönetmeliğin en dikkat çeken maddelerinden biri, kullanılmayan ofislerin belirli şartlar altında konuta dönüştürülebilmesine imkan tanıması oldu. Buna göre, imar planında konut kullanımına izin verilen bölgelerde bulunan ve ofis ya da büro olarak ruhsatlandırılmış binalar, gerekli koşulların yerine getirilmesi halinde konut olarak kullanılabilecek.
Dönüşüm kapsamında toplam inşaat alanının yüzde 60’ını aşmaması şartı aranacak. Ayrıca tadilat ruhsatı işlemlerinin 1 Temmuz 2027 tarihine kadar tamamlanması gerekecek. Düzenlemeyle özellikle büyük şehirlerde bulunan atıl durumdaki ofis stokunun değerlendirilmesi ve konut ihtiyacına katkı sağlanması amaçlanıyor.
Yeni yönetmelik, binalardaki asansör uygulamalarını da yeniden şekillendirdi. Buna göre üç katlı yapılarda asansör yapımı zorunlu olmayacak ancak ileride kurulabilmesi için asansör boşluğu bırakılması gerekecek. Bodrum katta bağımsız bölüm bulunan binalarda asansörün bodrum kata kadar ulaşması zorunlu tutulurken, dört kat ve üzerindeki tüm yapılarda asansör yapılması ve tescil edilmesi şartı getirildi. Mevcut müstakil konutlarda ise belirli koşulların sağlanması halinde sonradan engelli platformu veya asansör yapılmasına imkan tanındı.
Arsa kullanımına yönelik düzenlemeler de yönetmelikte yer aldı. İmar planında farklı bir hüküm bulunmayan alanlarda, yapı yaklaşma mesafelerinin korunması ve toplam emsal hakkının aşılmaması şartıyla taban alanı katsayısı (TAKS) yüzde 40’tan yüzde 60’a kadar çıkarılabilecek. Bu değişikliğin özellikle küçük parsellerde daha verimli yapılaşmanın önünü açması bekleniyor.
Bahçelerde bulunan kamelya, pergola ve yüzme amacı taşımayan süs havuzları da ilk kez yönetmelikte tanımlandı. Bahçe alanının yüzde 20’sini aşmaması şartıyla bu yapılar emsal hesabına dahil edilmeyecek. Ayrıca umumi binalarda yer alan çocuk oyun ve bakım odaları, mescitler, otoparklar ile ortak kullanım terasları da belirlenen şartları sağlaması halinde emsal dışında değerlendirilecek.
Yönetmelikte yarım kalan inşaatlara ilişkin hükümler de netleştirildi. Ruhsat tarihinden itibaren iki yıl içinde yapımına başlanmış projelerde, yeni ruhsat alınması durumunda deprem, yangın, enerji verimliliği ve yalıtım gibi güvenlik kriterleri güncel mevzuata göre uygulanacak. Bunun dışında kalan mimari hükümler ise eski ruhsat koşullarına göre değerlendirilebilecek.
Buna karşılık, ruhsat alındıktan sonra iki yıl içinde hiç başlanmayan projeler eski ruhsattan doğan haklarını kaybedecek. Bu projeler, tamamen yürürlükteki güncel imar mevzuatına göre yeniden ruhsatlandırılacak.
Yeni düzenlemeyle birlikte kullanılmayan yapı stokunun ekonomiye kazandırılması, konut üretiminin artırılması, yapı güvenliğinin güçlendirilmesi, erişilebilirliğin geliştirilmesi ve ortak yaşam alanlarının daha işlevsel hale getirilmesi hedefleniyor. Sektör temsilcileri, yönetmeliğin önümüzdeki dönemde inşaat sektörü ile gayrimenkul piyasasında önemli etkiler oluşturmasını bekliyor.
