Çalışan emekliler hangi şartlarda rapor parası alır?

Emekli olduktan sonra çalışmayı sürdüren vatandaşların rapor parası alıp alamayacağı, sigorta statülerine ve raporun nedenine göre değişiyor. SGDP kapsamında çalışan emekliler hastalık ve analık nedeniyle geçici iş göremezlik ödeneği alamazken iş kazası ve meslek hastalığında belirli şartlarla ödeme alabiliyor.

Emekli aylığını almaya devam ederek çalışmayı sürdüren vatandaşların sosyal güvenlik hakları yeniden gündeme geldi. Hastalık, iş kazası veya meslek hastalığı nedeniyle istirahat raporu alan çalışan emeklilerin geçici iş göremezlik ödeneğinden yararlanıp yararlanamayacağı, hangi sigorta kapsamında çalıştıklarına göre belirleniyor.

SGK Başuzmanı İsa Karakaş’ın aktardığı bilgilere göre, emekli aylığını almaya devam ederek Sosyal Güvenlik Destek Primi (SGDP) kapsamında çalışanlarla emekli aylığını kestirerek tüm sigorta kollarına tabi çalışanların rapor parası hakları birbirinden ayrılıyor.

MAAŞINI KESTİRENLER RAPOR PARASI ALABİLİYOR

Emeklilik sonrasında özel sektörde çalışmaya başlayan kişiler, tabi oldukları mevzuata göre emekli aylıklarını kestirerek tüm sigorta kollarına tabi çalışmayı veya aylıklarını almaya devam ederek SGDP kapsamında çalışmayı tercih edebiliyor.

Emekli aylığını kestirerek tüm sigorta kollarına tabi çalışanlar, gerekli koşulları sağlamaları halinde hastalık nedeniyle istirahat raporu aldıklarında üçüncü günden itibaren geçici iş göremezlik ödeneği alabiliyor. İş kazası ve meslek hastalığı durumlarında ise ödeme, ilgili mevzuattaki şartlar doğrultusunda ilk günden başlayabiliyor.

SGDP İLE ÇALIŞANLARA HASTALIKTA ÖDEME YOK

Emekli aylığını almaya devam ederek SGDP kapsamında çalışanlar açısından farklı bir uygulama bulunuyor. Bu kapsamdaki çalışan emekliler, genel hastalıklar nedeniyle aldıkları raporlarda SGK'dan geçici iş göremezlik ödeneği alamıyor. Analık halinde de aynı sınırlama uygulanıyor.

Buna karşılık iş kazası veya meslek hastalığı nedeniyle istirahat raporu alan SGDP'li çalışan emekliler, mevzuatta belirtilen şartları taşımaları halinde geçici iş göremezlik ödeneğinden yararlanabiliyor.

KENDİ İŞİNİ YAPAN EMEKLİLERİN DURUMU FARKLI

Bağ-Kur kapsamında emekli olan vatandaşların çalışma ve rapor parası hakları da sigorta statülerine göre değerlendiriliyor. Emekli aylığı alırken ticari faaliyetini sürdürenlerle malullük aylığı alanların durumları aynı değil.

Özellikle malullük aylığı kesilerek yeniden çalışmaya başlayan kişilerin, geçici iş göremezlik ödeneğine ilişkin hakları diğer yasal koşullar çerçevesinde değerlendiriliyor. Bu nedenle kendi işini yapan emeklilerin, durumlarına ilişkin bilgileri SGK'dan teyit etmeleri önem taşıyor.

KAMUDA ÇALIŞAN EMEKLİLER İÇİN AYRI UYGULAMA

Kamu kurumlarında çalışan emeklilerin sosyal güvenlik statüleri, özel sektörde çalışanlardan farklılık gösterebiliyor. Emekli aylığının kesilmesi, tabi olunan sigorta kolları ve çalışma biçimi, rapor parası hakkının belirlenmesinde etkili oluyor.

Bu nedenle kamu kurumlarında çalışan emeklilerin de hastalık, iş kazası veya meslek hastalığı nedeniyle rapor almaları halinde hangi koşullarda ödeme alabileceklerini kendi statülerine göre değerlendirmeleri gerekiyor.

RAPOR PARASI İÇİN SİGORTA STATÜSÜNÜ KONTROL EDİN

Çalışan emeklilerin olası hak kayıplarının önüne geçebilmek için işe giriş bildirgelerindeki sigorta statülerini kontrol etmeleri ve raporun hangi nedenle düzenlendiğini dikkate almaları gerekiyor.

Geçici iş göremezlik ödeneği konusunda emeklilik türü, çalışma biçimi ve sigorta kapsamı belirleyici olduğundan, kişilerin kendi durumlarına ilişkin güncel bilgileri Sosyal Güvenlik Kurumundan öğrenmeleri öneriliyor.

(Kaynak: Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), geçici iş göremezlik ödeneğine ilişkin mevzuat ve bilgilendirmeler; SGK Başuzmanı İsa Karakaş’ın konuya ilişkin değerlendirmeleri)